Nợ quá hạn là gì? Quá hạn bao lâu thì thành nợ xấu?

Lương về trễ vài hôm, nhà có việc gấp, hay đơn giản là lỡ quên ngày trả,... có quá nhiều yếu tố có thể dẫn đến việc trả nợ trễ hạn của bạn. Tuy nhiên, có thể bạn chưa biết, trễ hạn càng lâu thì ảnh hưởng của khoản nợ đến điểm tín dụng của bạn càng nhiều.

Bài viết này của Home Credit giải thích khái niệm nợ quá hạn là gì; việc trễ 1, 10 hay 30 ngày có ảnh hưởng như thế nào, nợ quá hạn bao lâu thì thành nợ xấu, cũng như các mẹo để tránh bị trễ nợ quá hạn và giữ lịch sử tín dụng đẹp cho các lần vay sau này.

Bài viết liên quan: 

• Cách kiểm tra điểm tín dụng đơn giản, dễ dàng 
• Tất toán khoản vay: Quy trình và những điều cần lưu ý

Cần quản lý khoản vay hợp lý để không bị nợ quá hạn 

1. Nợ quá hạn là gì?

Nợ quá hạn là khoản nợ mà bạn chưa trả (hoặc trả thiếu) phần tiền gốc + lãi khi đã quá ngày thanh toán ghi trong hợp đồng. Sau ngày thanh toán, phần tiền chưa đóng sẽ bắt đầu được tính là nợ quá hạn và phát sinh lãi suất (phạt), trừ phi trong hợp đồng có thỏa thuận khác.

Ví dụ, hợp đồng vay của bạn quy định ngày đóng tiền hàng tháng là ngày 10; nếu trong ngày 10 bạn vẫn chưa đóng tiền, thì ngày 11 sẽ là ngày quá hạn đầu tiên - hay còn gọi là bị quá hạn 1 ngày.

Nợ quá hạn có thể áp dụng cho tất cả hình thức vay, gồm cả vay tiêu dùng, vay tín chấp, thế chấp hay thẻ tín dụng. Khi đến hạn, nếu bạn không trả đủ

Nợ quá hạn có thể ảnh hưởng như thế nào đến bạn?

• Tốn thêm tiền vì phải trả lãi phát sinh từ khoản nợ quá hạn, kèm với phí phạt trả chậm
• Ghi nhận xấu trong lịch sử tín dụng CIC, ảnh hưởng đến xếp hạng nhóm nợ và khó được duyệt vay cho các lần sau
• Rủi ro pháp lý kéo dài (xem thêm kỹ hơn ở mục 4)

2. Quá hạn bao nhiêu ngày là nợ xấu? Các mốc 1, 10, 30, 91 ngày

Theo Thông tư 31/2024/TT-NHNN (có hiệu lực từ 01/7/2024) của Ngân hàng Nhà nước, các khoản nợ được phân loại thành 5 nhóm dựa trên số ngày quá hạn. Đây là căn cứ pháp lý mới nhất thay thế các quy định cũ và được áp dụng cho tất cả ngân hàng & công ty tài chính, bao gồm Home Credit.

Một số mốc thời gian bạn nên ghi nhớ:

• Nợ quá hạn 10 ngày: đây là ranh giới chuyển từ Nhóm 1 sang Nhóm 2 (nợ cần chú ý). Khoản vay chưa phải nợ xấu nhưng đã được CIC ghi nhận, là tín hiệu cảnh báo cần xử lý ngay
• Nợ quá hạn 30 ngày: vẫn thuộc Nhóm 2. Nhiều người nhầm 30 ngày là nợ xấu, nhưng theo quy định hiện hành, khoản vay chỉ thành nợ xấu khi quá hạn từ 91 ngày trở lên
• Quá hạn từ 91 ngày trở lên: khoản vay chính thức trở thành nợ xấu (Nhóm 3, 4, 5) và được lưu trên hệ thống CIC, ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng vay mới

Tóm gọn: Mọi khoản trễ hạn đều là nợ quá hạn, nhưng chỉ nợ quá hạn từ 91 ngày (Nhóm 3–5) mới bị xếp vào nợ xấu.

Xem thêm chi tiết trong bài Phân loại 5 nhóm nợ tín dụng: Nhóm nào là nợ xấu? Nhóm nào thì được đăng ký vay?

Các khoản nợ được phân loại thành 5 nhóm dựa trên số ngày quá hạn

Nợ quá hạn 1 ngày có sao không?

Nợ quá hạn một ngày không gây ra ảnh hưởng quá nhiều, tuy nhiên vì nó đã quá hạn, bạn vẫn bị tính lãi quá hạn và phí phạt chậm trả (công thức và mức phạt cụ thể được ghi rõ trong hợp đồng vay). Hơn nữa, dù chỉ trả trễ 1 ngày thì lịch sử tín dụng CIC vẫn ghi nhận đầy đủ, và nếu quá nhiều lần phát sinh thì nó cũng sẽ ảnh hưởng đến độ uy tín của hồ sơ tín dụng - có thể gây khó khăn hơn trong việc được duyệt khoản vay về sau.

Vì sao nên lưu ý đến mốc nợ quá hạn 10 ngày?

Từ ngày nợ quá hạn thứ 10 trở đi, hồ sơ của bạn đã bị ghi nhận sang nhóm nợ thứ 2 - nợ cần chú ý. Tuy nhóm 2 không nằm trong nhóm nợ xấu, tuy nhiên đây là tín hiệu cảnh báo rằng uy tín tín dụng của bạn có thể đang thấp dần đi. Và một khi dữ liệu đã được cập nhật lên CIC, các bên cho vay khác nhau nơi bạn đang vay cũng cần điều chỉnh hồ sơ của bạn dựa trên phân loại nhóm nợ mà CIC cung cấp. (Điều 8, Thông tư 31/2024/TT-NHNN). Nói cách khác, nợ quá hạn 10 ngày trong một khoản vay có thể đồng thời ảnh hưởng đến các khoản vay ở nhiều nơi khác. Do đó, đây là mốc bạn cần hết sức lưu ý.

Nợ quá hạn 30 ngày thì có sao không?

Quá hạn 30 ngày vẫn được xếp vào nhóm 2 và vẫn không phải nợ xấu. Ảnh hưởng khác biệt duy nhất là số tiền lãi sẽ được cộng dồn, đồng nghĩa với việc số tiền bạn cần trả sẽ tăng lên nhiều so với việc trả đủ ngay từ đầu.

Từ 91 ngày: chính thức là nợ xấu 

Nợ quá hạn từ 91 ngay sẽ bị chuyển sang nhóm 3 - nhóm nợ xấu. Một khi đã dính nợ xấu, hồ sơ tín dụng của bạn sẽ rất khó để được duyệt vay hay mở thẻ, kể cả những khoản vay rất nhỏ.

3. Trả nợ trễ hạn bị tính thêm bao nhiêu tiền? Cách tính lãi suất nợ quá hạn

Nợ quá hạn bị tính thêm tiền ngay từ ngày trễ đầu tiên. Theo Thông tư 39/2016/TT-NHNN về hoạt động cho vay, khi có nợ quá hạn bạn có thể phải trả thêm 3 khoản:

• Lãi trên tiền gốc quá hạn: tính trên phần gốc chưa trả, lãi suất tối đa bằng 150% lãi suất trong hạn
• Lãi chậm trả trên tiền lãi: tính trên phần lãi chưa trả, tối đa 10%/năm
• Phí phạt trả chậm: nếu hợp đồng có quy định. Mức cụ thể ghi trong hợp đồng của bạn

Công thức tính lãi suất của khoản nợ quá hạn:

Trong đó: 

• Số tiền vay chưa thành toán (triệu đồng) = Khoản nợ gốc ban đầu - Khoản tiền đã thanh toán 
• Thời gian chậm trả nợ gốc (tháng) tính từ ngày bắt đầu trả nợ đến hết ngày trả toàn bộ nợ thực tế 

Ví dụ minh họa: Khách hàng vay 200 triệu đồng tại công ty tài chính A, lãi suất 0,75%/tháng, kỳ hạn 12 tháng (6/6/2024 – 6/6/2025). Đến ngày đáo hạn, khách hàng mới trả được 150 triệu đồng gốc và đến 6/9/2025 (chậm 3 tháng) mới trả hết. 

Vậy lãi suất quá hạn mà khách hàng phải chịu được tính như sau: 

Số tiền vay chưa thanh toán x 150% x Lãi suất vay đã thỏa thuận x Thời gian chậm trả nợ gốc = (200.000.000 - 150.000.000) x 150% x 0,75% x 3 = 1.687.500 đồng.  

Vậy với mức lãi suất 0,75%, khách hàng sẽ phải trả 1.687.500 đồng thêm vì nợ quá hạn.  

4. Lỡ trễ hạn khoản vay Home Credit thì có sao không?

• Khó tiếp cận các sản phẩm tài chính của Home Credit như thẻ tín dụng,.... hoặc được duyệt khoản nhỏ / lãi không ưu đãi,...
• Ảnh hưởng lịch sử tín dụng
• Phát sinh phí chậm thanh toán

Bạn nên làm gì ngay?

• mở ngay ứng dụng home credit để thanh toán khoản vay
• nếu chưa đủ tiền thanh toán, hãy chủ động liên hệ với Home Credit để được tư vấn phương án hỗ trợ, xử lý

Khách hàng có thể gặp phải các vấn đề pháp lý khi để khoản nợ quá hạn kéo dài 

5. Mẹo để tránh trễ hạn đóng nợ khi vay

Nếu lỡ rơi vào nợ quá hạn, bạn nên xử lý theo các bước:

• Kiểm tra nhóm nợ của mình: tra cứu trên hệ thống CIC để biết chính xác đang ở nhóm nào
• Liên hệ ngay tổ chức cho vay: chủ động trao đổi để được hướng dẫn cơ cấu lại kỳ hạn hoặc phương án trả nợ phù hợp
• Ưu tiên thanh toán sớm nhất có thể: trả càng sớm, khoản nợ càng ít rủi ro chuyển nhóm cao hơn

Để phòng tránh nợ quá hạn ngay từ đầu, hãy lập kế hoạch trả nợ rõ ràng, đặt nhắc lịch thanh toán và chỉ vay trong khả năng chi trả. Khi cần một khoản vay minh bạch về lãi suất và lịch trả nợ, bạn có thể tham khảo giải pháp vay nhanh online của Home Credit — hạn mức cao, lãi suất ưu đãi và lịch thanh toán rõ ràng, giúp bạn chủ động quản lý dòng tiền và tránh trễ hạn.

Xử lý và phòng tránh nợ quá hạn khi vay tiền qua Home Credit

6. Câu hỏi thường gặp về nợ quá hạn (FAQ)

6.1  Không trả khoản vay Home Credit thì điều gì xảy ra?

Khoản nợ không tự mất đi: lãi, phí trả chậm cộng dồn, khoản vay lên nhóm nợ cao hơn trên CIC (từ 91 ngày là nợ xấu) và có thể bị đưa ra Tòa án hoặc Trọng tài nếu không khắc phục. Nếu đang gặp khó khăn, hãy gọi ngay 1900 633 633 để được Home Credit hướng dẫn.

6.2 Đang nợ quá hạn có vay thêm được không?

Còn tùy nhóm nợ: ở nhóm 1–2, hồ sơ vẫn có thể được xem xét nhưng sẽ được đánh giá kỹ hơn, còn từ nhóm 3 (nợ xấu) thì khả năng được duyệt rất thấp. Cách tốt nhất là trả dứt điểm khoản nợ quá hạn trước (xem thêm: Home Credit có cho vay khi đang nợ xấu không?).

6.3 Nợ quá hạn vay tiền và nợ thẻ tín dụng quá hạn khác gì nhau?

Cả hai đều được xếp nhóm nợ trên CIC theo số ngày quá hạn. Khác ở chỗ khoản vay phải trả đủ số tiền của kỳ trả góp, còn thẻ tín dụng chỉ cần trả tối thiểu số tiền ghi trên sao kê để không bị quá hạn (xem thêm: thanh toán chậm thẻ tín dụng có sao không).

6.4 Nợ quá hạn bao lâu thì bị khởi kiện? 

Pháp luật không quy định nợ quá hạn bao nhiêu ngày thì bị khởi kiện. Bên cho vay có quyền khởi kiện khi bạn vi phạm nghĩa vụ trả nợ theo hợp đồng. Trên thực tế, đây thường là bước cuối cùng mà bên cho vay có thể làm sau khi đã nhắc nợ và trao đổi phương án trả nợ với bạn mà vẫn không có kết quả.

Nợ quá hạn không đáng sợ nếu bạn nắm rõ các mốc: dưới 10 ngày vẫn là nhóm 1, từ 10 ngày lên nhóm 2, từ 91 ngày thành nợ xấu. Lỡ có nợ quá hạn thì trả càng sớm càng tốt; gặp khó khăn thì liên hệ bên cho vay ngay. Giữ lịch trả nợ đúng hạn là cách đơn giản nhất để bạn luôn sẵn sàng khi cần một khoản vay mới. Hiểu rõ nợ quá hạn là gì và các mốc phân nhóm sẽ giúp bạn xử lý kịp thời trước khi khoản vay chuyển thành nợ xấu. Hãy nhớ: Cách tốt nhất để bảo vệ lịch sử tín dụng vẫn là thanh toán đúng hạn và chỉ vay trong khả năng chi trả.

Lưu ý: Thông tin trong bài mang tính chất tham khảo, được tổng hợp từ thị trường và không đại diện cho toàn bộ sản phẩm, dịch vụ của Home Credit. 

----  

Blog Home Credit - Cẩm nang Tài chính số

Tài chính không chỉ là những con số mà còn là chìa khóa mở ra sự tử chủ và ổn định trong cuộc sống. Với Blog Cẩm nang Tài chính số, Home Credit sẽ giúp bạn: 

• Nắm vững kiến thức về tín dụng và nợ để tránh các rủi ro tài chính 
• Hiểu rõ kiến thức tài chính tổng quan và cách quản lý tài chính cá nhân hiệu quả 
• Học cách quản lý chi tiêu và kiểm soát dòng tiền, từ kiếm tiền, tiết kiệm cho đến đầu tư theo năng lực, hướng đến độc lập và tự do tài chính 
• Thực hiện thanh toán dễ dàng, an toàn, từ mua sắm đến các hóa đơn thiết yếu  

Chủ động hiểu về tài chính cũng chính là cách để bạn vững tâm trước mọi quyết định lớn nhỏ. Truy cập trang Cẩm nang Tài chính số của Home Credit ngay hôm nay!